Kaza namazı nasıl kılınır? Merak edilen sorulardan biridir. Önceside kazan naması nedir? bilmeyenler için bilgi verelim. Kazan namazı vaktinde kılınmayan yani namaz vakti geldiğinde edâ edilmeyen namazın vakit sonrası kılmaya “kaza namazı denir. Vaktinde kılınan namaza ise “edâ” denilir. Vaktinde kılınamayan namaza ayrıca “faite” ifadeside kullanılır. Bu kelimenin çoğulu ise “fevait” olarak telafüz edilir.
Kaza Namazı Hangi Vakitlerde Kılınabilir?
Kaza namazının kılınması ile ilgili belirleyici bir vakti yoktur. Gündüz ve gece her hangi bir zaman diliminde kılınabilir. Burda dikkat edilmesi gereken husus mekruh vakitlerde kılınmamasıdır. Peki bu mekruh vakitler hangileridir? Mekruh vakitler üçtür. Yani güneş doğumu, güneş tepe noktasındayken ve güneş batımında kaza namazı kılınmaz. Bir vakit namaz kılınmaz ve unutulursa vaktinde kılınmayan o namaz kişi hatırlayınca kaza etmesi gerekir. Ayrıca bu içinde bulunduğu vakit namazından önce kılınması gereklidir.
Geçmiş Namazları Kılmak İçin Nasıl Niyet Edilir?
Geçmiş namazları kaza ederken niyet önemlidir. Hangi vakit geçmiş ise ve kazası kılınacaksa o vakit dile getirilerek niyet edilmelidir. Örnek olarak sabah namazı kaçırılmış ise sabah namazının kazası kılınacağı zaman şu şekilde niyet edilir. “Niyet ettim Allah rızası için, vaktine yetişip de kılamadığım sabah namazını kılmaya”. Ancak çok sayıda kaza namazı olan kişiler ise niyet olarak şu şekilde niyet etmelidir. “Vaktinde kılamadığım ilk sabah namazını kılmaya” şeklinde niyet eder. Diğer vakitler içinde öğle, ikindi, akşam ve yatsı olarak niyeti kılacak namazın vaktine göre değiştirilir.
Bilerek Kaçırılan Namazın Kazası Var mı?
Bilerek kaçırılan namazın kazası yoktur. Kuran veya sünnette hiçbir kaynakta kasten kılınmayan namazın kaza olarak tekrar kılınacağına dair bir bilgi yoktur.
Kaza Namazının Delili
Resûl-i Ekrem (s.a.s.), “Kim namazı unutursa veya uyuyup kalırsa hatırlayınca onu kılsın. Onun keffâreti ancak budur.” (Müslim, Mesâcid, 315 [684]; bkz. Buhârî, Mevâkîtü’s-salât, 37 [597]) buyurmuştur.
Yine Hz. Peygamber (s.a.s.), Hendek savaşı sırasında harbin şiddetlenmesi nedeniyle ikindi namazını kılamamış. Bunun üzerine “Bizi ikindi namazından alıkoydular. Allah da onların evlerini ve kabirlerini ateşle doldursun.” diye beddua etmiş ve ikindi namazını akşam namazı vaktinde kaza etmiştir (Müslim, Mesâcid, 205 [627]; bkz. Buhârî, De’avât, 58 [6396]
Hangi Namazlar Kaza Edilmez?
Kaza namazlarında vaktin farzı mutlaka aynı şekilde kılınmalıdır. Kaza namazlarında farz rekatları tam olarak kılınırken sünnet namazları kaza edilmez. Her bir vaktin farz namazı için ayrı ayrı niyet edilmelidir.
Kazaya Kalan Geçmiş Namazlar Nasıl Kaza Edilir?
Önce abdest alınır ardından namaza başlamadan önce yukarıda bahsettiğimiz şekilde kaçırılan vakit için niyet edilir. Ardından önce ezan okunur sonrasında kamet getirilerek namaza başlanır.
Nitekim Nisa süresinin 103. ayetinde şöyle buyruluyor. Korku hâlinde kıldığınız namazı bitirince ayakta iken, otururken ve yanlarınız üzerine yatarken Allah’ı zikredin. Korkudan emîn olduğunuz vakit ise artık namazı normal zamandaki şartlarına uyarak dosdoğru kılın. Çünkü namaz, mü’minler üzerine vakitleri belirlenmiş farz bir ibâdettir. (en-Nisa, 4/103)