Türkiye Cumhuriyeti’nde sonradan il olan ilk kent İç Anadolu Bölgesinde yer alan Aksaray’dır. Kapadokya sınırları içinde yer alan Aksaray yemekleri de giderek daha çok öne çıkıyor. Selçuklu Hükümdarlığının önemli yerleşkelerinden olan kentte damak çatlatan birçok lezzet var. Gelin bunlardan öne çıkanlara hep birlikte bakalım.
Dolma Mantı
Aksaray yemekleri ve tarifleri yazısı yazıp da, yılın 365 günü mantı yiyebilen ve de asla bıkmayan birisi olan Aksaray dolma mantı yemeğinden bahsetmemek olmaz. Bilindiği üzere ülkemizin birçok yerinde çok değişik mantılar yapılıyor. Kayseri mantısı ilk akla gelen olsa da Aksaray mantısını da çok başka bir yere koymak gerekiyor. Zaten üstte yer alan görsel de bunu son derece net bir biçimde ortaya koyuyor.
Nedir Aksaray mantısının farkı diye merak ediyor iseniz hemen söyleyelim. Bir kere ne çok küçük, ne de çok büyük. Üçgen biçiminde yapılıyor. İçine klasik mantı harcı konuluyor. Kaynamış suda haşlanan mantılar tepsiye dökülüyor. Sarımsaklı yoğurt ve üzerine bol tereyağı iyice köpük haline gelene değin eritildikten sonra kırmızı biberle çevrilip dökülüyor. Elbette sarımsak sevmeyenler onu kullanmadan da tercih edebilir.
Aksaray Tava
Aksaray tava da yine kente has, birçok evde yapılan bir lezzet. Ülkemizde benzer biçimde yapılan çok sayıda tava var. Ankara tava bunlar içinde en bilineni. Aksaray tavasının en büyük farkı, geniş toprak güveç ya da kilden yapılan kaplarda, bu kabın tabanına serilmiş olan kuyruk yağı ve kendisinin suyunda çok ağır fırında pişen bütün bol sarımsaklı ve de taze sebzeli yapıya sahip olmasıdır. Etler kuşbaşı doğranır. Maydanoz, domates, biber konularak pişirilir. İlave yağ da eklenmez. Bir kere bu tavayı yedikten sonra başka bir tava yemeyeceğinize bahse gireriz. O kadar net.
Sarığı Burma Tatlısı
Büyükannelerimiz, annelerimiz kokan, her evde özel günlerde yapılan çok özel bir tatlı sarığı burma tatlısı. Bir tür baklava olmasına rağmen yapımı hiç de kolay değil. Birçok Aksaraylının evinde yapılan bu tatlı ağızda hemen dağılan çıtır çıtır lezzet. İçine bol ceviz konulur. sarı burma ya da oklava tatlısı olarak da bilinir.
Aksaray Tahinlisi
Aksaray tahinlisi sürekli olarak bulunmayan sipariş üzerine yapılan ama Ramazan aylarının vazgeçilmezi olan bir unlu lezzet. Şekersiz ve büyük olarak yapılıyor. Cevizli, susamlı gibi formları da yer alıyor. Oruç tutanlar gece sahurda yiyor. Böylece tok kalıyorlar Hem besleyici, hem de doyucu olduğunu da ilave etmek gerekir.
Elbette Aksaray yemekleri bunlarla sınırlı değil. İncelek tatlısı gibi baklava ile güllaç arasında bir yerde olan tatlıyı da es geçmemek gerekir. Bunun yanı sıra Osmanlı mutfağında da olan soğanlama yemeği ilave etmek gerekir.